Konuşma stratejileri nelerdir?
Konuşma stratejileri nelerdir?
Konuşma stratejileri, anlatmak istediklerimizi etkili, anlaşılır ve ikna edici biçimde sunmamıza yardımcı olan yöntemlerdir. Özellikle sınıf içi konuşmalar ve sunumlar için çok işe yarar. İşte başlıca konuşma stratejileri:
🧭 1. Amaç Belirleme
Konuşmadan önce şunu netleştir:
-
Bilgi mi vereceğim?
-
İkna mı edeceğim?
-
Duygu mu paylaşacağım?
👉 Amaç net olursa konuşma da net olur.
🧩 2. Planlı Konuşma
Konuşma üç bölümden oluşmalı:
-
Giriş: Konuya dikkat çekme
-
Gelişme: Ana fikir ve açıklamalar
-
Sonuç: Özet ve kapanış
🗣️ 3. Açık ve Anlaşılır Konuşma
-
Kısa ve net cümleler kullan
-
Konuya uygun kelimeler seç
-
Gereksiz ayrıntılardan kaçın
👂 4. Dinleyiciyi Tanıma
-
Yaşlarına ve bilgi düzeylerine uygun konuş
-
Dinleyicinin ilgisini çekecek örnekler ver
🎭 5. Ses Tonu ve Beden Dili
-
Sesini ne çok kıs ne çok yükselt
-
Vurgu ve tonlamaya dikkat et
-
Göz teması kur, jest ve mimikleri kullan
💬 6. Örnek ve Hikâye Kullanma
-
Günlük hayattan örnekler ver
-
Kısa hikâyeler anlat
👉 Anlatım daha akılda kalıcı olur.
⏱️ 7. Zamanı Etkili Kullanma
-
Konuşma süresini aşmamaya dikkat et
-
En önemli bilgileri ön plana çıkar
🤔 8. Geri Bildirim Alma
-
Dinleyicilerin tepkilerine bak
-
Sorulara açık ol
-
Gerekirse anlatımı düzelt
🌟 9. Kendine Güven
-
Hazırlıklı ol
-
Heyecanlanırsan derin nefes al
-
Kendine inan 👍
😊
🎤 Konuşma Stratejileri – Örnekli Anlatım
1️⃣ Amaç Belirleme (Ne için konuşuyorum?)
Örnek:
“Bugün arkadaşlarıma kitap okumanın faydalarını anlatmak istiyorum.”
➡️ Amaç belli → Konu dağılmaz.
2️⃣ Planlı Konuşma (Baş–Orta–Son)
Giriş:
“Merhaba arkadaşlar, siz kitap okumayı sever misiniz?”
Gelişme:
“Kitap okumak hayal gücümüzü geliştirir, yeni kelimeler öğrenmemizi sağlar.”
Sonuç:
“Bu yüzden her gün en az 20 dakika kitap okumalıyız.”
3️⃣ Açık ve Anlaşılır Konuşma
❌ Yanlış:
“Kitap, bireyin bilişsel gelişimine katkı sağlayan önemli bir unsurdur.”
✅ Doğru:
“Kitap okumak bizi daha iyi düşünmeye yardımcı olur.”
4️⃣ Dinleyiciye Uygun Konuşma
Örnek:
-
Arkadaşlarına konuşurken → sade ve eğlenceli
-
Öğretmene konuşurken → saygılı ve düzenli
5️⃣ Ses Tonu ve Beden Dili
-
Önemli yerlerde sesi biraz yükselt
-
Göz teması kur
-
Elleri kolları çok savurma ama donuk da durma 😄
6️⃣ Örnek Verme
“Ben kitap okuyarak kelime bilgimi geliştirdim. Türkçe dersinde daha rahat konuşuyorum.”
➡️ Gerçek örnek = Etkili konuşma
7️⃣ Zamanı Doğru Kullanma
-
Çok uzatma
-
Konu dışına çıkma
⏳ “Az ama öz” konuş!
8️⃣ Dinleyiciyi Katma
“Sizce kitap okumak mı, oyun oynamak mı daha faydalı?”
➡️ Konuşma canlı olur.
9️⃣ Kendine Güven
-
Heyecanlanmak normal
-
Derin nefes al
-
Gülümse 😊
✨ Mini Hazırlı Konuşma Örneği
Konu: Temizlik
“Merhaba arkadaşlar. Bugün temizlikten bahsedeceğim.
Temizlik sağlığımız için çok önemlidir. Ellerimizi yıkamazsak hasta olabiliriz.
Bu yüzden evimizi ve çevremizi temiz tutmalıyız.
Beni dinlediğiniz için teşekkür ederim.”
🗣️ 1️⃣ Hazırlıksız Konuşma Etkinliği
Kural: 30 saniye düşün, 1 dakika konuş.
Konu Seç (birini seçebilirsin):
-
En sevdiğin oyun
-
Okulda en mutlu olduğun an
-
Kitap okumanın faydaları
-
Temizlik neden önemlidir?
İpucu:
-
1 cümle giriş
-
2–3 cümle anlatım
-
1 cümle sonuç
👉 “Merhaba…” diye başla, “Teşekkür ederim.” diye bitir 👍
✏️ 2️⃣ Boşluk Doldurmalı Etkinlik
Aşağıdaki cümlelerde boşlukları uygun kelimelerle doldur.
-
Konuşmadan önce konuşmanın ______ belirlenmelidir.
-
Konuşmalar ______, ______ ve ______ bölümlerinden oluşur.
-
Konuşurken ses ______ dikkat edilmelidir.
-
Dinleyicilerle ______ ______ kurmak önemlidir.
-
Örnek vermek konuşmayı daha ______ yapar.
(Cevap anahtarını istersen veririm 😉)
❓ 3️⃣ Test (Sınav Sorusu Gibi)
1. Aşağıdakilerden hangisi konuşma stratejilerinden biridir?
A) Hızlı konuşmak
B) Amaç belirlemek
C) Bağırmak
D) Konu dışına çıkmak
2. Konuşmanın bölümleri hangi seçenekte doğru verilmiştir?
A) Başlık–Metin–Resim
B) Giriş–Gelişme–Sonuç
C) Soru–Cevap–Oyun
D) Dinleme–Yazma–Okuma
3. Dinleyicinin ilgisini çekmek için ne yapılmalıdır?
A) Çok uzun konuşmak
B) Sessiz kalmak
C) Örnek vermek
D) Yere bakmak
📝 4️⃣ Doğru–Yanlış
Cümlelerin başına D (Doğru) ya da Y (Yanlış) yaz.
⬜ Konuşurken beden dili kullanılmamalıdır.
⬜ Planlı konuşma daha anlaşılır olur.
⬜ Konuşma sırasında dinleyici önemlidir.
⬜ Konuşmanın amacı önceden düşünülmelidir.
🎙️ 5️⃣ Mini Konuşma Yaz–Oku
Konu: Doğa sevgisi
“Merhaba arkadaşlar.
Bugün __________ hakkında konuşacağım.
__________ çok önemlidir çünkü __________.
Bu yüzden __________ yapmalıyız.
Beni dinlediğiniz için teşekkür ederim.”
İstersen bir sonraki adımda:
-
🧠 Cevap anahtarlarını vereyim
-
🖨️ Çalışma kağıdı (yazdırmalık) hazırlayayım
-
🎒 4. sınıf kazanımlarına uygun hale getireyim
Söyle, devam edelim 😄👏
😊 🖨️
✅ CEVAP ANAHTARLARI
✏️ Boşluk Doldurma
-
Konuşmadan önce konuşmanın amacı belirlenmelidir.
-
Konuşmalar giriş, gelişme ve sonuç bölümlerinden oluşur.
-
Konuşurken ses tonuna dikkat edilmelidir.
-
Dinleyicilerle göz teması kurmak önemlidir.
-
Örnek vermek konuşmayı daha anlaşılır / etkili yapar.
❓ Test Soruları
-
B) Amaç belirlemek
-
B) Giriş – Gelişme – Sonuç
-
C) Örnek vermek
📝 Doğru – Yanlış
-
⬜ Konuşurken beden dili kullanılmamalıdır. → Y
-
⬜ Planlı konuşma daha anlaşılır olur. → D
-
⬜ Konuşma sırasında dinleyici önemlidir. → D
-
⬜ Konuşmanın amacı önceden düşünülmelidir. → D
🗂️ YAZDIRMALIK ÇALIŞMA KAĞIDI
KONU: KONUŞMA STRATEJİLERİ
Ad Soyad: ____________
Sınıf: ____________ Tarih: ____________
1️⃣ Boşluk Doldur
-
Konuşmadan önce konuşmanın __________ belirlenmelidir.
-
Konuşmalar __________, __________ ve __________ bölümlerinden oluşur.
-
Konuşurken ses __________ dikkat edilmelidir.
2️⃣ Çoktan Seçmeli
Konuşmanın bölümleri hangisidir?
A) Metin–Başlık–Resim
B) Giriş–Gelişme–Sonuç
C) Okuma–Yazma–Dinleme
D) Soru–Cevap–Oyun
3️⃣ Doğru – Yanlış
⬜ Konuşurken dinleyiciye bakmak önemlidir.
⬜ Konuşma plansız olmalıdır.
4️⃣ Kısa Konuşma Yaz
Konu: Kitap okuma
“Merhaba arkadaşlar.
Bugün ___________________________.
_________________________________.
Beni dinlediğiniz için teşekkür ederim.”
